Hồ sơ công chứng lưu trữ và tranh chấp thời điểm ký
Trong nhiều tranh chấp dân sự, thời điểm giao kết hợp đồng là yếu tố then chốt để xác định hiệu lực giao dịch, quyền và nghĩa vụ của các bên, cũng như việc áp dụng pháp luật theo thời điểm. Khi hợp đồng được công chứng, lưu trữ hồ sơ công chứng trở thành căn cứ pháp lý đặc biệt quan trọng để làm rõ thời điểm giao kết trong trường hợp các bên có tranh chấp. Bài viết phân tích vai trò của lưu trữ hồ sơ công chứng khi có tranh chấp về thời điểm giao kết theo quy định pháp luật hiện hành.
>>> Xem thêm: Chọn đúng nơi công chứng sẽ giúp bạn tránh rủi ro pháp lý về sau.
1. Thời điểm giao kết hợp đồng theo quy định pháp luật
1.1. Khái niệm thời điểm giao kết hợp đồng
Theo Điều 400 Bộ luật Dân sự 2015, thời điểm giao kết hợp đồng là thời điểm bên đề nghị nhận được chấp nhận giao kết, trừ trường hợp có thỏa thuận khác hoặc pháp luật có quy định khác.
Đối với hợp đồng phải lập thành văn bản và được công chứng, thời điểm giao kết thường gắn liền với:
Thời điểm các bên ký vào hợp đồng
Thời điểm công chứng viên ký và đóng dấu công chứng
1.2. Ý nghĩa pháp lý của thời điểm giao kết
Thời điểm giao kết hợp đồng có ý nghĩa trong việc:
Xác định hiệu lực của hợp đồng theo Điều 117 Bộ luật Dân sự 2015
Xác định quyền và nghĩa vụ phát sinh
Xác định pháp luật áp dụng tại thời điểm giao kết
Xác định thời hiệu khởi kiện theo Điều 429 Bộ luật Dân sự 2015
Do đó, tranh chấp về thời điểm giao kết có thể ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả giải quyết vụ việc.
2. Lưu trữ hồ sơ công chứng và giá trị pháp lý của thời điểm xác lập giao dịch
2.1. Quy định pháp luật về lưu trữ hồ sơ công chứng
Theo Điều 61 Luật Công chứng 2014, hồ sơ công chứng phải được lưu trữ đầy đủ, an toàn tại tổ chức hành nghề công chứng, bảo đảm phục vụ việc tra cứu và cung cấp thông tin khi có yêu cầu hợp pháp.
Hồ sơ công chứng phản ánh toàn bộ quá trình công chứng, trong đó thời điểm công chứng được ghi nhận cụ thể.
2.2. Giá trị chứng cứ của hồ sơ công chứng lưu trữ
Theo Điều 5 Luật Công chứng 2014, văn bản công chứng có giá trị chứng cứ, các tình tiết trong văn bản công chứng được coi là xác thực, trừ trường hợp bị Tòa án tuyên vô hiệu.
Do đó, HS công chứng lưu trữ là căn cứ khách quan để xác định:
Những thông tin này giúp làm rõ thời điểm giao kết thực tế, hạn chế việc khai báo mâu thuẫn.
3.2. Lưu trữ hồ sơ công chứng hạn chế việc làm giả hoặc sửa đổi thời điểm giao kết
Trong thực tiễn, có trường hợp một bên cho rằng hợp đồng được ký trước hoặc sau một sự kiện pháp lý quan trọng nhằm né tránh nghĩa vụ.
HS công chứng lưu trữ giúp:
Phát hiện sự không thống nhất giữa bản hợp đồng và hồ sơ gốc
Đối chiếu chữ ký, dấu công chứng
Xác định có hay không việc sửa đổi thời điểm giao kết sau khi công chứng
4. Lưu trữ hồ sơ công chứng trong hoạt động giải quyết tranh chấp
4.1. Hồ sơ công chứng lưu trữ là nguồn chứng cứ ưu tiên
Theo Điều 93 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, chứng cứ được Tòa án thu thập hợp pháp để xác định sự thật khách quan của vụ án.
HS công chứng lưu trữ được Tòa án đánh giá cao vì:
Được lập bởi công chứng viên có thẩm quyền
Ghi nhận thời điểm giao kết một cách chính xác
Được lưu trữ theo trình tự pháp luật quy định
4.2. Căn cứ phân định trách nhiệm pháp lý của các bên
Từ hồ sơ công chứng lưu trữ, Tòa án có thể xác định:
Bên nào cung cấp thông tin không trung thực về thời điểm giao kết
Có hay không hành vi gian dối nhằm trốn tránh nghĩa vụ
Trách nhiệm bồi thường thiệt hại theo Điều 584 Bộ luật Dân sự 2015
>>> Xem thêm: Nếu bạn đang làm thủ tục hành chính, kiến thức về Chứng thực là cực kỳ cần thiết.
5. Ví dụ minh họa thực tế
Một cá nhân ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã được công chứng. Sau đó phát sinh tranh chấp, bên chuyển nhượng cho rằng hợp đồng được ký sau thời điểm thửa đất bị kê biên nên vô hiệu.
Tòa án trích lục hồ sơ công chứng lưu trữ và xác định:
Thời điểm ký hợp đồng và công chứng diễn ra trước thời điểm kê biên
Sổ công chứng và hồ sơ tiếp nhận thể hiện rõ ngày giờ công chứng
Không có dấu hiệu chỉnh sửa thời điểm giao kết
Trên cơ sở hồ sơ công chứng lưu trữ, Tòa án xác định hợp đồng có hiệu lực và bác yêu cầu tuyên vô hiệu.
6. Kết luận
Lưu trữ hồ sơ công chứng khi có tranh chấp về thời điểm giao kết giữ vai trò then chốt trong việc làm rõ thời điểm xác lập giao dịch, bảo đảm tính minh bạch và an toàn pháp lý cho các bên. Hồ sơ công chứng lưu trữ không chỉ là căn cứ chứng minh giá trị pháp lý của hợp đồng mà còn góp phần ngăn ngừa tranh chấp, bảo vệ sự ổn định của các quan hệ dân sự theo quy định pháp luật hiện hành.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay vớiVăn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệu
